Standard Language
♪Audio TextBook

Woorden, Zinnen, Vertalingen, Spreekwoorden, & Meer

ma. ✓
EN: but.
NL: maar.
FR: mais.
ES: pero.


SR: Mi e kon, ma mi lati.
EN: I am coming but i am late.
NL: Ik kom, maar ik ben laat.
FR: J'arrive, mais je suis en retard.
ES: Voy pero llego tarde.


SR: Mi wani, ma mi no abi moni.
EN: i want but I have no money.
NL: Ik wil, maar ik heb geen geld.
FR: Je voudrais, mais je n'ai pas d'argent.
ES: Quiero, pero no tengo dinero.


SR: Tide mi no man go, ma tamara mi o go.
EN: Today I cannot go, but tomorrow I will go.
NL: Vandaag kan ik niet gaan, maar morgen zal ik gaan.
FR: Aujourd'hui je ne peux pas y aller, mais demain j'irai.
ES: Hoy no puedo ir, pero mañana iré.


madika nn. ✓
EN: smoked and dried scaleless fish, or catfish.
NL: gerookte en gedroogde ongeschubde vis, of katvis.
FR: poisson sans écailles fumé et séché, ou poisson-chat.
ES: Pescado sin escamas ahumado y seco, o bagre.


See also: boku, dreyfisi, elen, sowtufisi, tri, waranfisi.
gratifisi = katvis, ongeschubde vis.


mafyakata nn - rabbit spirit - konijn geest.
Yani kisi mafyakata - Yani is possessed by a rabbit spirit - Yani is bezeten door een konijn geest.


magu nn - stomach - maag.
Mi magu furu - my stomach is full - mijn maag is vol.
Mi abi pen na mi magu - I have a pain in my stomach - ik heb pijn aan mijn maag.
Yani abi pen na en magu - Yani has in his stomach ache - Yani heeft pijn aan zijn maag.


mahonibon nn - mahogany tree - mahonieboom.
Maya kapu wan mahonibon - Maya has cut down a mahogany tree - May heeft een mahonieboom gekapt.
Wan mahonibon de na ini mi dyari - a mahogany tree is in my garden - een mahonieboom is in mijn tuin.


maka nn - thorn - doorn.


Wan maka sutu mi - a thorn has pricked me - een doorn heeft me geprikt.
Yani sdon tapu wan maka - Yani has sat on a thorn - Yani heeft op een doorn gezeten.


makabon nn - thorn bush - doornstruik.


makabusi nn - thorn bushes - doornstruiken.
Yani trowe a susu na ini makabusi - Yani threw the shoe into the thorn bushes - Yani heeft mijn schoen in de doornstruiken gegooid.
a sneki kibri na ini makabusi - the snake hides in the thorn bushes - de slang schuilt in de doornstruiken.


makabusi nn - thorn bushes - een doornstruiken.
Yani trowe a susu go na ini makabusi - Yani threw my shoe into thorn bushes - Yani heeft de schoen in doornstruiken gegooid.
San yu e du na ini makabusi? - what are you doing in the thorn bushes? - wat doe jij in de doornstruiken?


makamaka nn - full of thorns - vol doornen.
a pasi disi makamak - this road is full of thorns - deze weg is vol doornen.


makandra - together - samen.
yepi makandra - to help each other - elkaar helpen.
Yani nanga Sofi e wroko makandra - Yani and Sofi are working together - Yani en Sofi werken samen.
kon makandra - to come together - bijeen komen, bij elkaar komen, vergaderen.
nanga makandra - with each other - met elkaar.
makandra nanga = together with = samen met.


makandra - each other - elkaar.
bosi makandra - to kiss each other - elkaar kussen.
brasa makandra - to hug each other - elkaar omhelzen.
lobi makandra - to love each other - van elkaar houden.
Yani nanga Sofi e bosi makandra - Yani and Sofi kiss each other - Yani en Sofi kussen elkaar.


mako vb.

EN: to flatter.
NL: slijmen, hielenlikken, vleien.
FR: flatter.
ES: adular.


SR: Yani lobi mako nanga basi.
EN: Yani likes to flatter the boss.
NL: Yani houdt ervan om te slijmen met de baas.
FR: Yani aime flatter le patron.
ES: A Yani le gusta adular al jefe.


makoman vb.
EN: bootlicker.
NL: slijmbal.
FR: lèche-bottes, fayot.
ES: lamebotas, chupamedias.


makriki - easy - makkelijk, gemakkelijk; eenvoudig.
a wroko di mi e du no makriki - het werk die ik doe is niet makkelijk.


maksin 1. nn. ✓
EN: a warehouse.
NL: een magazijn.
FR: un entrepôt.
ES: un almacén.
RL: langa.


maksin 2.nn
EN: a shed.
NL: een schuur.
FR: un cabanon.
ES: un cobertizo.

SR: A skopu de na ini a maksin.
EN: The shovel is in the shed.
NL: De schop ligt in de schuur.
FR: La pelle est dans le cabanon.
ES: La pala está en el cobertizo.


maksin 3.nn.
EN: magazine.
NL: magazijn.
FR: chargeur.
ES: cargador.

SR: maksin fu wan gon.
EN: magazine of a gun.
NL: magazijn van een geweer.
FR: chargeur d'une arme à feu.
ES: cargador de una pistola.


makti nn. ✓


EN: the power.
NL: macht.
FR: le pouvoir.
ES: el poder.


malengri sin mumu, tone - feeble-minded, mentally deranged - zwakzinnig, zwakhoofdig, geestelijk gestoord.



wan malengri pikin - a mentally retarded child - een geestelijk zwakbegaafde kind.


malengriman nn - gehandicapte, invalide.


malengrisma nn - disabled person - gehandicapte persoon.


man 1. vb - to can - kunnen.
Mi man du a wroko disi - i can do this work - Ik kan dit werk doen.
Yu kan tyari mi go na wwoyo? - can you take me to the market? - kun je mij meenemen naar de markt?
Mi uma no man si - my wife can't see - mijn vrouw kan nit zien.


SR: Mi no man nanga den sani dati.



EN: I can't stand such things.
NL: Ik kan niet tegen zulke dingen.
FR: Je ne supporte pas de telles choses.
ES: No soporto estas cosas.


man 2. nn - a man - een man.

Suma na a man disi? - who is this man? - wie is deze man?
Omeni man e kon? - how many men are coming? - hoeveel mannen komen er?

wan bakriman - a baker - een bakker.
wan balman - a soccer player - een voetballer.
wan bonuman - alternative healer - alternatieve genezer.
wan boriman - a cook - een kok.
wan boroman - een voordringer.

wan dansiman - a dancer - een danser.

wan dedeman - a dead man - een dode man.
wan dresiman - a medicine man - een medicijnman.
wan dreygiman - a bully - een pestkop.
wan dringiman - a drinker- een drinker.

wan dyangoman - a tyrant - een geweldenaar.
wan dyariman - a gardener - een tuinman.
wan dyarusuman - a jealous man - een jaloerse man.
wan dyonpoman - a frog - een kikker.

wan fetiman - a fighter - een vechter.
wan fredeman - a coward - een bangerik.

wan fufuruman - a thief - een dief.
wan gowtuman - a gold digger - een goudzoeker.
wan gridiman - a miser - een gierigaard.
wan gronman - a farmer - een landbouwer.
wan kerkiman - a churchgoer - een kerkganger.

wan guduman - a rich man - een rijkaard.
wan kiriman - a murderer - een moordenaar.
wan koniman - a smart guy - een slimmerik.
wan konkruman - a traitor - een klikker.


wan kwayman - a villain - een kwajongen.
wan lantiman - a civil servant - een ambtenaar.
wan lasiman - a loser - een verliezer.
wan leyman - a liar - een leugenaar.


wan lonman - a runner - een renner.
wan lonman - a refugee - een vluchteling.
wan loweman - a runaway - een wegsluiper.
wan lukuman - a psychic - een helderziende.
wan motyoman, sin wakawakaman, motyo-ppa - a womanizer - een rokkenjager.
wan nyanman - a good eater - een goede eter.
wan nyanman - a profiteer - een profiteur.


wan obiyaman - an obeah man - een alternatieve medicijnman.
wan ogriman - an evildoer - een kwaaddoener.
wan preyman - a player - een speler.
wan sabiman - an expert - een specialist.
wan seriman - a salesperson - een verkoper.
wan sikiman - a sick person - een zieke.

wan singiman - a singer - een zanger.
wan skowtuman - a policeman - een politieman.
wan skrifiman - a writer - een schrijver.
wan sopiman - an alcoholic - een alcoholist.
wan strafuman - a prisoner - een gevangene.
wan swenman - a swimmer - een zwemmer.

wan takiman - a spokesperson - een woordvoerder.
wan takiman - a ruler - een regeerder.
wan taksiman - a taxi driver - een taxichauffeur.
wan yonman - a 1st phase of a songbird - 1ste fase van een zangvogel.
wan tigriman - a 2nd phase of a songbird - 2de fase van een zangvogel.

wan repman - a 3rd phase of a songbird - 3de fase van een zangvogel.
wan tiriman - a ruler - een regeerder.
wan wagiman - a driver - een chaffeur.
wan wakaman - a tough boy - een stoere jongen.
wan wakawakaman, sin motyo-ppa, motyoman - a womanizer - een rokkenjager.
wan waktiman - a watchman - een wachter.

wan wenkriman - a shopkeeper - een winkelier.
wan wisiman - een heks - a witch.
wan wrokoman - a worker - een arbeider


man 3. nn - a husband, a man - een echtgenoot, een man.
Sofi no abi man - Sofi has no husband - Sofi heeft geen echtgenoot.
A man fu mi e wroko dya - my husband works here - mijn echtgenoot werkt hier.
Sofi, pe yu man de? - Sofi, where is your husband? - Sofi, waar is jou man?


mandi vb - to get angry, because one don't get their way - boos worden, omdat men zijn zin niet krijgt.
Yani e mandi di Sofi gi en wan apra - Jani gets angry when Sofi gave him 1 apple - Yani wordt boos toen Sofi hem 1 appel gaf.
Maya mandi, a no kisi furu supu - Maya got angry, she didn't get much soup - Maya werd boos, ze kreeg niet veel soep.
mandiman nn - someone who has become angry - iemand die boos is geworden.
odo: mandiman mandi, greediman bere furu - mandiman is angry, miser eats deliciously - mandiman is boos, gierigaard eet heerlijk.


mandraki nn, sin alun mandragora = mandrake, plant of genus mandragora = alruin, mandragora.
Wan mandraki de na ini mio dyari = A mandrake is on my yard = Een alruin is op mijn erf.


mangi - an electric eel - een sidderaal; kont van het portugees: uma enguia (pronunce umangia)

Wan mangi de na ini a watra - an electric eel is in the water - een sidderaal is in het water.
Yani fanga wan mangi - Yani has caught an electric eel - Yani heeft een sidderaal gevangen.


mangrasi nn - grass type, a type of grass - grassoort, een grassoort.
Mangrasi gro na ini mi dyari - mangrass has grown in my garden - mangras is in mijn tuin gegroeit.


mangri vb, ant fatu - to lose weight, to become thin - vermageren, dun worden, afvallen, mager worden.

Yu e mangri - you are losing weight - je wordt mager.
Yani mangri - Yani has lost weight - Yani is vermagerd.
lasi kilo - to lose weight - afvallen.
kon mangri - to lose weight - mager worden.
hari - to lose weight - dun worden, afvallen.
kon hari - to lose weight - dun worden, afvallen.


mangrimangri adj - slender, thin - slank, tenger.


manwari nn - man of war ship - man van oorlog schip.


manya nn - mango - mango, manja.
Yani go broko manya - Yani has gone to pick mangoes - Yani is mango's gaan plukken.
Omeni wan manya? - how much does a mango cost? - hoeveel kost een mago?
Gi mi tu manya - gives me two mangoes - geeft mij twee mango's.
Omeni wan manya e kostu? - how much does a mango cost? - hoeveel kost een mango?
Omeni many yu wani? - how many mangoes do you want? - hoeveel mango's wil je?


mara nn, sin miri - malen, fijn maken - poeder maken van.
miri-oso - molen, huis met windmolen.


maraka nn, sin saka sekiseki - rattle made from gourd - rammelaar gemaakt van kalebas.


maripa nn - the fruit of the maripa palm - de vrucht van de maripa palm.
Yani e seri maripa - Yani is selling maripa - Yani verkoopt maripa.


maripabon nn - maripa palm - palm soort.


marki 1. nn = a letter = een letter.
wan skrifimarki = a written character = een schriftteken.


marki 2. nn = the punctuation marks = een leesteken.

aksimarki * ? * = question mark = vraagteken.

barimarki * ! * = exclamation mark = uitroepteken.

bigi skrifimarki * A * = capital letter = hoofdletter.

bromarki * , * = comma = komma.

bropenti * ; * = semicolon = puntkomma.

dobrupenti * : * = colon = dubbele punt.

dripenti * ... * = points series = puntenreeks.

futumarki * S * = footprint = voetafdruk.

kbamarki * . * = punt = punt.

kotimarki * ’s * = apostrophe = apostrof.

kruktumarki * è * = accent grave = accent grave.

letimarki * é * = acute accent = accent aigu.

mofomarki * " " * = quotation marks = aanhalingstekens.

notisimarki * - - * = attention line = aandachtsstreep.

skrifimarki * a * = letter = letter.

topimarki * ê * = accent circonflexe = accent circonflexe.

taymarki * - * = hyphen = koppelteken.


marki 3. nn - a sign - teken.
poti wan marki na ondro yu ssu - put a mark under your shoe - zet een teken onder je schoen.
doro marki - enough - genoeg.
psa marki - excessive, overwhelmingly - buitenmate, overmatig.


marki 4. vb - to measure - meten.
teki marki - to measure - afmeten.


marki 5. vb - to point, to aim, to target, to sight - mikken, richten.
marki bun dan yu sutu - aim well then shoot - goed mikken dan schieten.


marki 6. vb - to mark, to provide with a sign - markeren, van een teken voorzien.
Marki a tasi fu yu noso yu o lasi en! - mark your bag or you will lose it - markeer je tas anders ga je het kwijtraken!


marki 7. nn - a print - afdruk.
wan marki de na tapu a doro - there is a print on the door - er is een afdruk op de deur.


Marwina nn.
EN: Marowijne.
NL: Marowijne.
FR: Maroni.
ES: Marowijne.



SR: fu Marwina.


EN: from Marowijne.
NL: van Marowijne.
FR: de Marowijne.
ES: de Marowijne.


masanga nn, sin kanpu - small open shed - kleine open loods.
Langa - bigger open shed - grotere open loods.


maskita nn.
EN: a mosquito.
NL: een muskiet.
FR: un moustique.
ES: un mosquito.


SR: Wan maskita de na ini a kamra.
EN: A mosquito is in the room.
NL: Een muskiet is in de kamer.
FR: Il y a un moustique dans la pièce.
ES: Hay un mosquito en la habitación.


SR: A maskita beti Yani na tapu en noso.
EN: The mosquito stung Yani on his nose.
NL: De muskiet heeft Yani geprikt op zijn neus.
FR: Le moustique a piqué Yani sur le nez.
ES: El mosquito picó a Yani en la nariz.


SR: Wan bigi maskita e frey lontu dya.
EN: A big mosquito is flying around here.
NL: Een grote muskiet vliegt hier rond.
FR: Un gros moustique vole par ici.
ES: Un mosquito grande está volando por aquí.


SR: Sofi naki a maskita kiri.
EN: Sofi called the mosquito and swatted it dead.
NL: Sofi heet de muskiet doodgeslagen.
FR: Sofi a appelé le moustique et l'a écrasé pour le tuer.
ES: Sofi llamó al mosquito y lo mató de un manotazo.


SR: Maskita e kiri mi nanga beti, mi no man sribi.
EN: Mosquitoes are biting me all over, I can't sleep.
NL: Ik word overal gebeten door muggen. Ik kan niet slapen.
FR: Les moustiques me piquent partout, je n'arrive pas à dormir.
ES: Los mosquitos me pican por todas partes, no puedo dormir.


Masra 1. nn. ✓
EN: mister, Mr.
NL: meneer.
FR: monsieur.
ES: señor.


SR: Mi e suku masra Albert.
EN: I'm looking for Mr. Albert.
NL: Ik zoek meneer Albert.
FR: Je cherche Monsieur Albert.
ES: Estoy buscando al señor Albert.


SR: Suman na masra Yani?
EN: Who is Mister Yani?
NL: Wie is meneer Yani?
FR: Qui est Monsieur Yani?
ES: ¿Quién es el señor Yani?


SR: Masra Durga e go na Patata.
EN: Mr. Durga is going to the Netherlands.
NL: Meneer Durga gaat naar Nederland.
FR: Monsieur Durga se rend aux Pays-Bas.
ES: El señor Durga se va a los Países Bajos.


Masra 2. nn - husband - echtgenoot.
EN: my husband.
NL: mijn echtgenoot.
FR: mon mari.
ES: mi marido.


SR: Yani na mi masra.
EN: Yani is my husband.
NL: Yani is mijn echtgenoot.
FR: Yani est mon mari.
ES: Yani es mi marido.


SR: Mi masra de dya.
EN: My husband is here.
NL: Mijn echtgenoot is hier.
FR: Mon mari est ici.
ES: Mi marido está aquí.


SR: Mi masra no de dya, a go na wroko.
EN: My husband is not here, he has gone to work.
NL: Mijn echtgenood is er niet, hij is naar zijn werk.
FR: Mon mari n'est pas là, il est parti travailler.
ES: Mi marido no está allí, está en el trabajo. <


maswa nn.


EN: fish trap.
NL: een visval.
FR: un piège à poissons.
ES: una trampa para peces. <


masyin nn.

EN: machine.
NL: machine.
FR: machine.
ES: máquina.


mata nn - mortar - vijzel, vat waarin met een stamper stoffen fijngestampt worden.


matamata nn - doormat - deurmat.


matapi nn - tubular braided cassava press - buisvormige gevlochten cassavepers.


matapitiki nn - stok voor de cassavepers.


matatifi nn - kies - molar.


matatiki nn - pestle - stamper.


mati nn - friend - vriend
Yani na mi mati - Yani is my friend - Yani is mijn vriend.
Mi mati e gwe - my friend is leaving - mijn vriend gaat weg.
Odo: Betre mi mati mandi, ma mi boto no boro - better my friend is angry, but my boat is intact - beter mijn vriend is boos, maar mijn boot is heel.


may vb.
EN: to mow.
NL: maaien.
FR: tondre.
ES: cortar el césped.


SR: may a grasi, koti a grasi.
EN: to mow the lawn.
NL: het gras maaien.
FR: tondre la pelouse.
ES: cortar el césped.


SR: Yani e may a grasi.
EN: Yani mows the lawn.
NL: Yani maait het gras.
FR: Yani tond la pelouse.
ES: Yani está cortando el césped.


meki vb.

EN: to make.
NL: maken.
FR: faire.
ES: hacer.


meki wroko fu - to make work of - werk maken van.
meki den kon - to let them come - ze laten komen.
meki den kon! - let them come! - laat ze komen!


SR: Mi meki.



EN: i have made.
NL: ik heb gemaakt.
FR: J'ai fait.
ES: Yo he hecho.


SR: Mi o meki moro.



EN: I will make more.
NL: Ik zal er meer maken.
FR: J'en ferai plus.
ES: Haré más.


meri vb - aanraken - touch
no meri mi - don't touch me - raak me niet aan.
meri mi dan yu sa si - touch me then you will see - raak me aan en je zal zien.


merkifisi nn, sin sekrobiya


merkitodo nn - amazon milk frog - Gewone Melkboomkikker.


mesrandi vb - to mistreat - mishandelen.
mesrandi wan sma - to abuse someone - iemand mishandelen.
Yani mesrandi Sofi - Yani has abused Sofi - Yani heeft Sofi mishandeld.


meti 1. nn - meat - vlees.
Sofi e bay meti na wwoyo - Sofi buys meat at the market - Sofi koopt vlees op de markt.
Omeni wan kilo meti? - how much is a kilo of meat cost? - hoeveel kost een kilo vlees?


meti 2. nn - animal - dier.
San na a meti dati? - what kind of animal is that? - wat is dat voor dier?
Yani kiri wan meti - Yani has killed an animal - Yani heeft een dier gedood.


meti 3. nn - beast - beest.
Yu e du leki meti - you act like beast - je doet als een beest.
Den pikin disi na meti - these children are beasts - deze kinderen zijn beesten.
A no meti meki mi (Max Nijman) - not a beast created me - geen beest heeft mij geschapen.


meti 4 nn.
EN: co-wife.
NL: mede-echtgenote.
FR: coépouse.
ES: co-esposa.


meti 5 nn.
EN: 2 men married to 2 sisters
NL: 2 mannen getrouwd met 2 zussen.
FR: 2 hommes mariés à 2 sœurs.
ES: 2 hombres casados con 2 hermanas.


metitanbun nn.
EN: animal welfare.
NL: dierenwelzijn.
FR: le bien-être animal, le bien-être des animaux.
ES: el bienestar animal.


metitanbun-organisasi nn.
EN: animal welfare organization.
NL: dierenwelzijnsorganisatie.
FR: organisation de protection des animaux.
ES: organización de bienestar animal.


mi 1. prnpn.
EN: i, personal pronoun.
NL: ik, persoonlijk voornaamwoord.
FR: je, pronom personnel.
ES: yo, pronombre personal.

SR: Mi e nyan wan apra.
EN: I eat an apple.
NL: Ik eet een appel.
FR: Je mange une pomme.
ES: Yo como una manzana.

SR: Mi bay wan brede.
EN: I have bought a bread.
NL: Ik heb een brood gekocht.
FR: J'ai acheté une miche de pain.
ES: Yo como una manzana.

SR: Mi e taki nanga Yani.
EN: I am talking to Yani.
NL: Ik praat met Yani.
FR: Je parle à Yani.
ES: Yo hablo con Yani.


mi 2. psvpn.

EN: my, possessive pronoun.
NL: mijn, bezittelijk voornaamwoord.
FR: mon, pronom possessif.
ES: mi, pronombre posesivo.

SR: Mi sisa.
EN: My sister.
NL: Mijn zus.
FR: Ma sœur.
ES: Mi hermana.

SR: Mi sisa de dya.
EN: My sister is here.
NL: Mijn zus is hier.
FR: Ma sœur est ici.
ES: Mi hermana está aquí.

SR: Mi oso bigi.
EN: My house is big.
NL: Mijn huis is groot.
FR: Ma maison est grande.
ES: Mi casa es grande.


mi 3. psvpn.

EN: me, personal pronoun direct object.
NL: mij, persoonlijk voornaamwoord lijdend voorwerp.
FR: me, pronom personnel complément d'objet direct.
ES: me, pronombre personal objeto directo.

milyun - million - miljoen.
wan milyun - one million - één miljoen.
tu milyun - two million - twee miljoen.


mindri nn - middle - midden.

broko na mindri = to break in the middle = in het midden breken.
koti na mindri = to cut in the middle = in het midden snijden.
sdon na mindri = to sit in the middle = in het midden zitten.
poti na mindri = to put in the middle = in het midden zetten.
di fu mindri = the one from the middle = die van het midden.


go te na mindri = go to the middle = tot het midden gaan.
tnapu na mindri = to stand in the middle = in het midden staan.
kon na mindri = come to the middle = naar het midden komen.
tyari kon na mindri = to bring to the middle = naar het midden brengen.
priti na mindri = to tear in the middle = in het midden scheuren.
priti a papira na mindri = to tear the paper in half = scheur het papier doormidden.


mindribere nn.
EN: middle of the abdomen.
NL: midden van de buik.
FR: milieu de l'abdomen.
ES: parte media del abdomen.


mindrifinga nn - middle finger - middel finger.


mindrineti nn - midnight - middernacht.


Ministeriya nn - the Ministry - het Ministerie.
a Ministeriya fu - the Ministry of - het Ministerie van.


SR: Yani e wroko na a Ministeriya fu Gosontu-afersi.
EN: Yani works at the Ministry of Health.
NL: Yani werkt bij het Ministerie van Volksgezondheid.
FR: Yani travaille au ministère de la Santé.
ES: Yani trabaja en el Ministerio de Salud.


mira nn.
EN: an ant.
NL: een mier.
FR: une fourmi.
ES: una hormiga.


mira sortu: alukumira, krasimira, papamira, redimira,
sseymira, sukrumira, wakawakamira, and yayomira.


SR: Wan mira de na ini a preti.
EN: There is an ant on the plate.
NL: Er is een mier op het bord.
FR: Il y a une fourmi dans l'assiette.
ES: Hay una hormiga en el plato.


SR: Wan mira beti mi.
EN: An ant bit me.
NL: Een mier heeft me gebeten.
FR: Une fourmi m'a mordu.
ES: Me picó una hormiga.


SR: Den mira e komopo fu dya.
EN: The ants come from here.
NL: De mieren komen van hier.
FR: Les fourmis viennent d'ici.
ES: Las hormigas vienen de aquí.


SR: A presi disi lay mira.
EN: This place has a lot of ants.
NL: Deze plaats heeft veel mieren.
FR: Il y a beaucoup de fourmis dans cet endroit.
ES: Este lugar tiene muchas hormigas.


miradoso nn.
EN: ant bait box.
NL: mierenlokdoos.
FR: boîte anti-fourmis.
ES: caja de cebo para hormigas.


SR: Yani bay tu miradoso, bikasi mira de na en oso.
EN: Yani bought two ant bait boxes because there are ants at home.
NL: Yani heeft twee mierenlokdozen gekocht omdat er mieren in huis zijn.
FR: Yara a acheté deux boîtes d'appâts pour fourmis parce qu'il y a des fourmis à la maison.
ES: Yani compró dos cajas de cebo para hormigas porque hay hormigas en casa.


mirapuyri nn.
EN: ant powder.
NL: mierenpoeder.
FR: poudre anti-fourmis.
ES: polvo de hormigas.


SR: No kobriyki tumsi furu mirapuyri krosbey fu osometi.
EN: Do not use too much ant powder near pets.
NL: Gebruik niet te veel mierenpoeder in de buurt van huisdieren.
FR: N'utilisez pas trop de poudre anti-fourmis à proximité des animaux domestiques.
ES: No utilice demasiado polvo para hormigas cerca de las mascotas.


SR: A miradosu e hari den kon, baka dati den e teki en tyari na den nesi.
EN: The ant powder attracts the ants, who then take it to their nest.
NL: Het mierenpoeder trok de mieren aan, waarna ze het meenamen naar hun nest.
FR: La poudre anti-fourmis attire les fourmis, qui la ramènent ensuite dans leur nid.
ES: El polvo de hormigas atrae a las hormigas, que luego lo llevan a su nido.


miri vb - to grind - malen, poeder maken van.


misi nn - miss, mrs - mevrouw.


miti vb - to meet - ontmoeten, tegenkomen.
mi breyti fu miti yu - i am happy to meet you - blij je te ontmoeten.
A e go miti en brada na a wenkri - hij gaat zijn broer ontmoeten bij de winkel.


mma nn - mother - moeder.


SR: yu mmapapan.



EN: Your mother's cunt.
NL: Je moeders kut.
FR: La chatte de ta mère.
ES: El coño de tu madre.


Mi mma go na wroko - my mother has gone to work - mijn moeder is gaan werken.
Yani, pe yu mma de? - Yani, where is your mother? - Yani, waar is je moeder?
Sofi no abi mma moro - Sofi no longer has a mother - Sofi heeft geen moeder meer.
Form of address - Aanspreekvorm: Bra - brother - broer.
Form of address - Aanspreekvorm: Ssa - sister - zus.
Form of address - Aanspreekvorm: Mma - mama - moeder.
Form of address - Aanspreekvorm: Ppa - papa - vader.
Form of address - Aanspreekvorm: Tta - tata, an old man - erg oude man.


OD: Mmamofo na banawatra.
EN: Mother's sayings always come true.
NL: Moeder's uitspraken komen altijd uit.
FR: Les paroles de maman se réalisent toujours.
ES: Los dichos de mamá siempre se hacen realidad.


OD: Mama na sribikrosi, a no e tapu dede, ma a e tapu syen.
EN: The mother always helps.
NL: De moeder helpt altijd.
FR: La mère aide toujours.
ES: La madre siempre ayuda.


mmanten nn - morning - ochtend.
Wan switi mmanten = a good morning! = een goede ochtend.
Pasa wan switi mmanten moro fara = have a nice morning farther = nog een fijne ochtend verder.


mmatongo nn - mother tongue - moedertaal.
San na you mmatongo? - what's your native language? - wat is je moedertaal?


mofinafasi nn; sin: pina, pôti.
EN: poverty.
NL: armoede.
FR: la pauvreté.
ES: pobreza.


mofo nn - mouth - mond.
sin: smuru.

smuru - mouth - mond.
tapu yu mofo! - shut up!, shut your mouth! - hou je mond!, houd je mond dicht!
yu mofo e tingi! - your mouth stinks! - je mond stinkt!
yu mofo no man tapu - your mouth can't close - je mond kan niet dicht.


OD: San mofo pori na wan dey, a no man meki bun na tin yari.




no opo yu mofo more - don't open your mouth again - doe je mond niet meer open.
yu mofo abi wan tranga smeri - your mouth has a harsh odor - je mond heeft een harde geur.
wasi en mofo - to wash one's mouth - zijn mond wassen.
go wasi yu mofo - go wash your mouth - ga je mond wassen.
koti wan sma mofo - to interrupt someone - iemand in de rede vallen.
naki mofo - eat something - iets eten.


Odo:
Babunmofo e kiri babun.
San mofo e pori na wan momenti, no kan bun na tin yari; ofu
San yu mofo e pori na wan dey, a no man meki bun na tin yari.


koti wan sma mofo = interrupt someone = iemand onderbreken, iemand in de rede vallen.

No koti mi mofo! = do not interrupt me! = val me niet in de rede!

Poti wortu na ini wan sma mofo = to put words in someone's mouth = woorden in iemands mond leggen.


SR: Abi bigi mofo.
EN: to have a big mouth.
NL: een grote mond hebben.
FR: avoir une grande gueule.
ES: tener una boca grande.


mofobuba nn - lip - lippen.

SR: tapusey mofobuba.
EN: the upper lip.
NL: de bovenlip.
FR: la lèvre supérieure.
ES: el labio superior.

SR: ondrosey mofobuba.
EN: the lower lip.
NL: de onderlip.
FR: la lèvre inférieure.
ES: el labio inferior.

mofodoro nn - front yard - voorerf.


mofokoranti nn = rumor mill = geruchtencircuit, geruchtenmachine.

mofotaki = rumors, hearsay - geruchten, praatjes.
dat na mofotaki = dat zijn geruchten.
mofotaki e go lontu = mofotaki e waka lontu = geruchten doen de ronde.
mofotaki e waka lontu dati a no wani wroko moro = geruchten doen de ronde dat hij niet meer will werken.


mofoneti nn.
EN: the eve, eveningfall.
NL: de vooravond, avondval.
FR: la veille, le crépuscule.
ES: la víspera, el anochecer.


mofo-olo nn - oral cavity - mondholte.


mofopasi nn = the sorner = de hoek.
Wakti mi na mofopasi = wait for me at the corner = wacht op me op de hoek.
Tyari mi go na mofopasi - walk with me to the corner = loop met me mee tot de hoek.
Yani e wakti yu na mofopasi - Yani is waiting at the corner = Yani wacht op je op de hoek.


mofopisi nn - nozzle, mouthpiece - mondstuk.


mofopresi nn = mouthside = mondplaats.
Luku en mofopresi! = look at his mouth! = kijk naar zijn mond.


mofosey nn - the mouth - monding, de mondkant, opening.


mofoyari nn = the last weeks of the year = de laatste weken van het jaar.



moni nn = money = geld.


SR: Mi no abi moni.


EN: I have no money.
NL: Ik heb geen geld.
FR: Je n'ai pas d'argent.
ES: Yo no tengo dinero.


Omeni moni yu abi? = how much money do you have? = hoeveel geld heb je?


SR: Mi no abi moni moro.


EN: I have no money left.
NL: Ik heb geen geld meer.
FR: Je n'ai plus d'argent.
ES: No tengo más dinero.


SR: A moni kba.


EN: The money has run out.
NL: Het geld is op.
FR: L'argent est épuisé.
ES: El dinero se ha acabado.


SR: Mi no sabi pe a moni go.


EN: I don't know where the money went.
NL: Ik weet niet waar het geld naartoe is gegaan.
FR: Je ne sais pas où est passé l'argent.
ES:No sé dónde fue el dinero.


SR: Teki a moni.


Pe a moni de? = where is the moni? = waar is het geld?
Gi mi wan moni = give me some money = geef mij wat geld.
Tyari a moni kon = bring the money = breng het geld.


Gi mi a money! = give me the money! = geef mij het geld!



Yu denki na so den e feni money.



Fufuru moni = to steal money = geld stelen.

Den fufuru a moni = they have stolen the money = ze hebben het geld gestolen.
wan moniman = a man with a lot of money = een man met veel geld.
wan monipite = a rich man, a man with a lot of money = een rijke man, een man met veel geld.
wan monibon = a money tree = een geldboom.


SR: Yu wani moni.



Mi no abi wan monibon = i do not have a money tree = ik heb geen geldboom.


monibasi - employer - werkgever


moniman nn = big spender = Big spender, man met veel geld.


monipite nn - rich man - rijke persoon.


monki nn - monkey - aap.



monkimeti nn - monkey meat - apenvlees.


monki-yesi nn - apenoor - monkey ears.


monkitere nn - monkey tail - apenstaart.


morisi nn.
EN: mauritius palm.
NL: mauritiuspalm.
FR: Palmier moriche.
ES: Palma de moriche.


moro 1. inr - more - meer.

gi mi moro supu - give me more soup - geef me meer soep.
teki moro watra - take more water - neem meer water.

moro furu - much more - veel meer.
moro leki - more than - meerdan.
moro nanga moro - more and more - meer en meer.
taki moro nanga moro - that more and more - dat meer en meer.


moro 2. = more = meer.

langa - moro langa - a moro langa-wan.
bigi - moro bigi - a moro bigiwan.
gridi - moro gridi - a moro gridiwan.
frede - moro frede - a moro frede-wan.
koni - moro koni - a moro koniwan.
tranga - moro tranga - a moro tranga-wan.
gaw - moro gaw - moro gaw-wan.


mormo nn, sin yowka - marble - knikker.
den pikin e prey mormo - the children play marble games - de kinderen spelen knikkerspelletjes.



SR: San moro, brada?


EN: What else, bro!
NL: Wat nog meer, bro!
FR: Quoi d'autre, mon frère!
ES: ¿Qué más, hermano?



morsusani nn - filth - viezigheid, vuiligheid.


motyo nn.


EN: whore, slut, prostitute.
NL: hoer, slet, prostituee.
FR: pute, salope, prostituée.
ES: puta, zorra, prostituta.



motyo-ppa nn.


EN: womanizer.
NL: rokkenjager, versierder, vrouwenverleider.
FR: coureur de jupons, séducteur.
ES: mujeriego, seductor.



moysimoysi nn - mouse - muis.
a oso lay moysimoysi - the house is full of mice - het huis zit vol met muizen.



mumu sin malengi, tone - dumb, stupid, feeble-minded, mentally deranged - dom, zwakzinnig, zwakhoofdig.
wan mumu pikin - a dumb kid, a mentally retarded child - een dom kind, een geestelijk zwakbegaafde kind.


mun nn - month - maan.
Mi e si a mun - i see the moon - ik zie de maan.
Drape a mun de! - there is the moon - daar is de maan.



munde nn - monday - maandag.
Tide na munde - today is monday! - vandaag is maandag!
Munde na wan switi dey - Monday is a wonderful day! - maandag is een heerlijke dag!



munduku - sanitary pads - maandverband.
de na en futu - menstrueren, ongesteld zijn.
menstruweri - to menstruate - menstrueren.


munkenki nn, sin furumun - full moon - vollemaan.
furumun - full moon - vollemaan.


mun-oso - huisje of kamer waar de menstruerende een tijd doorbrengt.
de na en futu = to menstruate = menstrueren.
kisi en futu = to menstruate = menstrueren.
mun-osoman = een mestruerende vrouw.


munsiki nn.
EN: menstruation.
NL: menstruatie.
FR: menstruation.
ES: menstruación.


musu 1. vb - have to, must - moeten.


Mi musu go na wroko - i must go to work - ik moet naar het werk.
Yani musu go na skoro - Yani have to go to school - Yani moet naar school.


SR: A sani disi un musu du.


EN: This thing we have to do.
NL: Dit ding moeten wij doen.
FR: Cette chose que nous devons faire.
ES: Esto es algo que tenemos que hacer.


musu 2. nn - beanie - muts.


wan ati - a hat - een hoed, een pet.
wan angisa - a headscarf - een hoofddoek.
Sofi e bay wan musu, bika a kowru - Sofi buys a beanie because it is cold - Sofi koopt een muts want het is koud.
Yani weri wan musu - Yani is wearing a beanie - Yani heeft een muts aan.
Mi weri wan ati - i am wearing a hat - ik draag een pet op.
Mi mma weri wan angisa - my mother wears a headscarf - mijn moeder draagt een hoofddoek.


musudey nn - early in the morning - 's morgens vroeg.
Mi e go na wroko musudey - I go to work early in the morning - ik ga 's morgens vroeg naar het werk.
Te musudey den fowru e singi - early in the morning the birds sing - 's morgens vroeg zingen de vogels.


musudey-mmanten - early in the morning - 's morgens vroeg in de ochtend.


mutete nn.

EN: backpack woven from palm leaves.
NL: van palmbladeren gevlochten rugzak.
FR: sac à dos tissé à partir de feuilles de palmier.
ES: Mochila tejida con hojas de palma.


muyti 1. nn - effort - moeite.
du muyti - take the effort - moeite doen.
meki muyti - take the effort - moeite doen.
ala a muyti fu noti - all the effort for nothing - alle moeite voor niets.
You no e meki nowan muyti - You don't make any effort - Je doet geen enkele moeite.


muyti 2. nn, sin trobi - objection - bezwaar.
Mi abi muyti fu leni yu a moni - i object to lending you money - ik heb bezwaar om je het geld te lenen.
Mi abi trobi fu meki yu kon - i object to letting you come - ik heb bezwaar om je te laten komen.